Określenie „zabawa” obejmuje wszystkie te czynności, zarówno wykonywane przez dzieci, jak i przez osoby dorosłe, które mają za zadanie tylko i wyłącznie dostarczanie przyjemności osobie bawiącej się. Rozwój zabawy dziecięcej dzieci się na cztery podstawowe fazy: fazę eksploatacji, fazę zabawek, fazę zabawy oraz fazę marzeń. We wszystkich tych fazach rozwoju dziecięcej zabawy, a przede wszystkim w fazie drugiej i trzeciej, można „przemycać” rozmaite treści wychowawcze czy edukacyjne, takie jak na przykład angielski dla dzieci czy naukę literek, cyferek itp.
Pierwsza faza, to jest faza eksploatacji, rozpoczyna się zazwyczaj około trzeciego miesiąca życia dziecka. Do tego momentu „zabawa” niemowląt polega przede wszystkim na patrzeniu na ludzi i przedmioty, które znajdują się w pobliżu niemowlęcia, a także na próbach, początkowo nieudanych, pochwycenia trzymanych przed dzieckiem przedmiotów. Następnie, to jest właśnie po trzecim miesiącu życia, dłonie i ramiona niemowlęcia poddają się dostatecznie świadomej kontroli, by umożliwiać dziecku chwytanie, trzymanie i badanie przedmiotów. Kiedy dziecko nauczy się pełzać, raczkować, a tym bardziej – chodzić, zaczyna badać każdą rzecz, jaka znajduje się w zasięgu jego rąk.
Faza druga, czyli faza zabawek, rozpoczyna się około pierwszego roku życia dziecka, i trwa przez kilka następnych lat. Dzieci interesują w tym wieku nie tylko zabawki, ale także rozmaite gry dla dzieci, oczywiście dostosowane do ich wieku. Początkowo, to jest na początku tej fazy, dzieci badają swe zabawki, tak jak w fazie eksploatacji, ale z czasem zaczynają także wyobrażać sobie, że ich zabawki mają cechy istot żywych, ludzi lub zwierząt – to znaczy, że są one zdolne ruszać się, mówić i czuć. W miarę rozwoju intelektualnego, gdy dzieci nie mogą już przypisywać zabawkom cech istot żywych, zainteresowanie dzieci zabawkami zmniejsza się i następuje faza zabawy.
Faza zabawy rozpoczyna się zazwyczaj w momencie, gdy dziecko zaczyna chodzić do szkoły i interesuje się bardziej zabawą z rówieśnikami niż własnymi zabawkami, którymi bawiło się zazwyczaj samo. Natomiast faza marzeń jest typowa dla okresu dojrzewania, kiedy to najważniejsze dla dziecka stają się jego własne przeżycia wewnętrzne.
Podobne artyk: